Ardahan Gazetesi | Since 1995 |
Ardahan kent merkezinde, Kura Nehri'nin hemen kıyısında tüm ihtişamıyla yükselen Ardahan Kalesi, bölgenin zengin tarihini ve mimari mirasını günümüze taşıyan en önemli yapılardan biridir. Peki, Ardahan Kalesi ne zaman yapıldı, kim tarafından inşa edildi ve mimari özellikleri nelerdir? İşte Ardahan Kalesi hakkında tüm merak edilenler:
1. Ardahan Kalesi Ne Zaman Yapıldı ve Kim Yaptı?
Ardahan Kalesi'nin (Gürcüce: არტანის ციხე) kesin olarak hangi tarihte ve kimin tarafından inşa edildiği bilinmemektedir. Ancak tarihi kaynaklar kalenin Orta Çağ’da Gürcüler tarafından yapıldığını göstermektedir.
Eski Adı (Parakani Kalesi): Kale ve çevresindeki yerleşim, Osmanlı öncesinde ve Osmanlı hakimiyetinin ilk dönemlerinde Parakani (ფარაკანი) olarak biliniyordu. 1595 tarihli Osmanlı Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan kayıtlarında burası "Rabat-i Kala-i Parakan" olarak geçmektedir.
Osmanlı Dönemi ve Onarımı: Osmanlılar, 1551 yılında bölgeyi Gürcülerden ele geçirmiştir. Kalede yer alan Osmanlıca kitabeye göre, kale 1556 yılında Osmanlı Devleti (Kanuni Sultan Süleyman dönemi) tarafından büyük bir onarımdan geçirilmiştir.
Mimari İzler: Bu onarım sırasında kale içindeki Gürcü kilisesi yıkılmış ve taşları sur duvarlarında kullanılmıştır. Günümüzde kale duvarlarında Gürcüce alfabesinin Hutsuri harfleriyle yazılmış taşlar ve iç kısımlarda kırmızı boyayla yazılmış Ermenice kitabeler varlığını korumaktadır.
2. Ardahan Kalesi Nerede ve Nasıl Gidilir?
Ardahan Kalesi, Ardahan şehir merkezinde, Halil Efendi Mahallesi ile kent merkezini birbirinden ayıran Kura Nehri'nin hemen sol kıyısında yer alır.
Şehir merkezine yürüme mesafesinde bulunan kale, hem konumu hem de Kura Nehri manzarasıyla ziyaretçilerine eşsiz bir seyir noktası sunmaktadır.
3. Ardahan Kalesi'nin Mimari Özellikleri ve Yapısı
Arazi yapısına uyumlu olarak inşa edilen kale, heybetli surları ve kuleleriyle dikkat çeker:
Yapı Malzemesi: Sur duvarları, orta ve küçük boyutlu kaba yonu taşların horasan harcıyla birleştirilmesiyle oluşturulmuştur. Köşe kulelerinde ise daha dayanıklı olan büyük kesme taşlar kullanılmıştır.
Boyutları: Kalenin iç duvarlarının doğu-batı doğrultusundaki uzunluğu 268 metre, kuzey-güney yönündeki genişliği ise 119 ile 170 metre arasında değişmektedir.
Eğimli Arazi Yapısı: Arazi eğimi nedeniyle kalenin kuzey ve güney kısımları arasında 35-37 metre kadar kot farkı bulunmaktadır. Kura Nehri'ne yakın olan güney surlarının yüksekliği, kuzey surlarının neredeyse yarısı kadardır.
![]() |
| Ardahan Kalesi 2024 fotoğraf Mehmet Ali Arslan |
